Meer balans in het leven

Meer balans in het leven

Zes jaar geleden startte ik met mijn eigen praktijk: MijnKeerpunt, praktijk voor mindfulness. De pay-off werd: voor meer balans in het leven. Ik was mij er bewust van dat ‘balans’ vaak wordt gebruikt in slogans en pay-offs, maar dat weerhield mij er niet van om het woord toch te gebruiken. Als er nou iets is dat ik dankzij de training MBSR en vervolgens de 1,5 jaar durende trainersopleiding heb geleerd, is het wel de helende werking van meer balans. Maar wat is dan precies die balans? De meeste mensen denken vooral aan de balans tussen actief zijn en rust nemen. Het gaat echter om meer dan dat; waar ik vooral op doel is innerlijke balans. Adyashanti noemt het in zijn boek ‘Genade’: innerlijke stabiliteit. Een van de belangrijkste dingen in het leven.

Ontwikkelen van bewustzijn

Mindfulnessbeoefening is het trainen van opmerkzaamheid in het hier en nu, zonder te hoeven oordelen en met een milde blik. Het klinkt voor sommigen misschien wat ‘losse-flodderig’ maar dat is het zeker niet. Alle mindfulnessoefeningen binnen de training zijn gericht op het ontwikkelen van het bewustzijn. Want ja, wij mensen leven voor een groot gedeelte volledig onbewust. Onbewust laten we ons meenemen door allerlei gedachten die we ons nauwelijks bewust zijn, maar die wel sterk ons gevoel en onze stemming bepalen. We zijn ons niet of nauwelijks bewust van onze, alles bepalende, automatische reacties en patronen. Zowel in het lichaam, in het denken, als in gevoel en gedrag. We oordelen wat af en zijn zeer streng voor onszelf en ook dat gebeurt voornamelijk op onbewust niveau.

Innerlijke stilte

Dankzij mindfulnessbeoefening kunnen we meer innerlijke stabiliteit bereiken. Innerlijke stabiliteit wordt gevormd door het vermogen ontvankelijk te zijn voor een innerlijke stilte, schrijft Adyashanti. En daarmee bedoelt hij niet de zoektocht van mediterenden naar de relatieve stilte van de geest die alleen maar goede, mooie gedachten heeft of liever nog helemaal geen gedachten heeft. “Dat is een betrekkelijke stilte, en alle vormen van betrekkelijke stilte zijn kortstondig. Je geest is misschien een korte tijd stil, maar dan komt hij weer in beweging. Je emoties zijn misschien een tijd lang heel evenwichtig en stabiel, in een toestand van sereniteit, maar vroeger of later veranderen ze weer.”

Verandering en beweging

Elke ervaring – innerlijke of uiterlijke – verandert. Adyashanti: “de aard van ervaring is zelf verandering en beweging.” Dat maakt het voor mensen ook zo moeilijk om in aandacht stil te zitten, te mediteren. We zijn op zoek naar een relatieve stilte en hopen dat al deze verandering en beweging ophoudt. En dat betekent frustratie. “Want een dergelijke stilte is moeilijk te vangen, heel lastig vast te houden en ze kan er elk moment vandoor gaan.”

Toen ik begon met mediteren was ik op zoek naar een ander soort stilte; het ophouden of op zijn minst verminderen van de bekkenbodempijn. En inderdaad, als de pijn er dan misschien even wat minder was dan kon ik dat niet vasthouden. Sterker nog, door dat – vaak ook onbewust – te proberen, nam de pijn alleen maar toe. Langzaam, heel langzaam begon ik de verandering en beweging van pijn te ervaren. De angst, de afkeer, de weerstand tegen de pijn begon af te nemen, juist doordat ik die constante verandering en beweging van de pijn ontdekte. Het bleek geen blok beton – zoals ik de pijn voorheen altijd beschreef – maar het bleek steeds subtiel te veranderen. Dat gaf mij lucht en opende de weg naar het vertrouwen in die constante verandering en beweging, zowel fysiek als mentaal. Ik ging me steeds meer verdiepen in de Boeddhistische levensfilosofie – waarop mindfulnessbeoefening is gebaseerd en begon mij beetje bij beetje minder te verzetten tegen de werkelijkheid, tegen de pijn.

Open gewaarzijn

Adyashanti: “In plaats van proberen onze geest of omgeving te beheersen door te verkrampen of ons te verstoppen om deze innerlijke stilte te vinden, moeten we onze zintuigen wijd open gooien – luisteren, voelen, zien – en heel wijd en groot worden. We verwelkomen al onze ervaringen, zowel wat er in als buiten ons gebeurt. Wanneer je alle ervaring in je gewaarzijn verwelkomt, begint een bepaalde stilte zich organisch te openbaren. Ik bedoel een stilte die direct verband houdt met dit vermogen om je open te stellen voor alle ervaringen, niet alleen die prettig en aangenaam zijn. Je geest kan heel druk zijn, maar als je je onder al die drukte onthoudt van kritiek op je geest omdat hij druk is, is deze stilte er. Evenzo, als je je onthoudt van de kritiek op de situatie buiten je – je wereld – omdat hij lawaaiig of chaotisch is, al is het maar een ogenblik, is deze ware stilte er. En wanneer we bij deze innerlijke stilte en innerlijke stabiliteit komen, opent zich ons emotionele wezen. Pas dan gaan we beseffen dat onze instabiliteit in hoge mate wordt veroorzaakt door ons voortdurende verzet tegen wat er gebeurt.”

Openstellen voor het leven

Innerlijke balans stelt ons in staat de aard van onze ervaring met meer helderheid en objectiviteit te onderzoeken. Ontvankelijk te zijn voor iedere ervaring, wat niet betekent dat je elke ervaring leuk moet vinden. “Ontvankelijkheid wil niet zeggen dat je je alleen openstelt voor de goede dingen van het leven; het wil zeggen dat je je voor alles openstelt. En dan ga je een soort innerlijke stilte ontdekken, een innerlijke stabiliteit, die enorme onveranderlijke ruimte die de kern van alles is. Deze stilte, deze innerlijke stabiliteit ontmoeten, is niet het gevolg van de inspanning om stil te zijn. Zij komt daarentegen vanzelf, uit zichzelf, als we ons op enig moment voor het leven openstellen.” Omdat we niet meer in onmin zijn met onze ervaring.

Post Comment