Vriendschap vanuit het hart

Vriendschap vanuit het hartVriendschap vanuit het hart

Echte vriendschap is best zeldzaam en toch spreken we nogal snel over iemand als vriend of vriendin. Hoe zit dat eigenlijk? Wat maakt iemand nu een echte vriend of vriendin? De afgelopen periode realiseer ik mij dat ik erg trouw ben aan mensen, me daar snel door laat leiden en niet altijd even goed afstem op mijn innerlijke vibraties. Terwijl mijn eigen – vaak onbewuste – innerlijke gevoel en mijn subtiele houding en reactie op hen vaak veelzeggend is. Mijn intentie is dan ook: meer en beter luisteren naar mijn hart.

Met pijn iets creëren

Psycholoog René Diekstra zegt in haar boek ‘Als leven pijn doet’ dat het omsmeden van verdriet, frustratie, pijn een goede manier is om met verlies – van gezondheid, van dierbaren – om te gaan. “Het is het vermogen om met je pijn iets te creëren.” Dat kan zoiets ‘eenvoudigs’ zijn als een (dag)boek, een artikel of column, een tekening, een schilderij, een muziekstuk, een kruidentuintje inrichten en onderhouden etc. René: “Het is het omsmelten van je pijn en dat levert niet zelden iets ‘subliems’ op. De centrale vraag die je jezelf zou moeten stellen is: wat kan ik nog meer met mijn pijn doen dan eronder lijden?”

Tegenstelling?

Deze simpele vraagstelling stimuleert mij om te blijven doen wat ik graag doe: schrijven over mijn persoonlijke ontwikkeling en over mijn proces in relatie tot ‘lijden’, tot chronische pijn. Soms bekruipt mij echter onzekerheid en twijfel: schrijf ik niet te vaak over pijn? Op mijn site richt ik mij als ervaringsdeskundige zelfs expliciet op mensen met langdurige pijn. Toch wil ik niet gezien worden als die vrouw met pijn en fysiek gedoe; ik ben veel meer dan dat. Geef daarom ook regelmatig aan dat ik niet teveel en te lang wil praten over mijn fysieke strubbelingen. Waarom er dan wel over schrijven? Dat lijkt in tegenstelling met elkaar te zijn. Hoe zit dat eigenlijk?

Verrijking

Over het algemeen schrijf ik naar aanleiding van interessante artikelen en boeken die ik lees over persoonlijke ontwikkeling, boeddhisme, spiritualiteit, gezondheid, het menselijk brein en lijden. Het zijn mijn inspiratiebronnen en zetten mij aan het denken. Het is een innerlijk proces van lezen, denken, schrijven en schrappen. Heerlijk vind ik dat, het verrijkt mij als mens. Op deze manier schrijven is voor mij een manier om om te gaan met de lastige kanten van het leven.

Terugkerend dilemma

Gesprekken gaan over het algemeen anders. Meestal begint het met de vraag hoe het met mij gaat. Een goed bedoelde vraag, waarmee ik echter regelmatig worstel. Is de vraag hoe het met mij gaat werkelijke interesse of meer een formaliteit? Tenslotte ervaar ikzelf ook dat bij een ontmoeting met iemand waarvan ik weet dat er emotioneel of fysiek lijden is, het niet goed voelt om nergens naar te vragen. Maar wil ik het op dat moment echt weten, sta ik echt open voor de ervaring van de ander, neem ik de tijd om goed te luisteren en vragen te stellen? Om eerlijk te zijn, niet altijd. En toch hoor ik mezelf ook de hoe-gaat-het-vraag stellen. Blijkbaar omdat niets vragen zo lomp en onvriendelijk voelt. Het is een terugkerend dilemma, althans zo ervaar ik dat.

Prachtige gesprekken

Maar soms zijn de gesprekken die uit de ‘hoe-gaat-het-vraag’ ontstaan verrijkend; dan voel ik dat de ander mij respecteert, open en zonder enig oordeel in het achterhoofd luistert, nieuwsgierig is, vragen stelt en meeleeft. Dan ontstaan er prachtige gesprekken die veel verder gaan dan de stand van zaken en de nieuwtjes over de fysieke en emotionele sores die aan de chronische pijn in mijn hele bekkengebied vast zit.

Zeldzaam

Echte open interesse in het langdurig ‘lijden’ van een ander aan iets dat complex is en minder of niet bekend is, is zeldzaam. Ik denk dat dit te maken heeft met deze tijd waarin druk zijn, weinig tijd en individualisme hoogtij viert. En de voorkeur voor het heersende gedachtengoed “flink zijn, niet ‘zeuren’ en gewoon doorgaan” en met het daarachter liggende bedreigende dat pijn en lijden met zich meebrengt.

Bedreigend

We willen maar liever niet teveel geconfronteerd worden met iets dat bedreigend voelt – pijn en lijden – en hebben daardoor ook de neiging om (een deel van) het probleem bij de ander te leggen. Hij of zij had ook niet zus of zo moeten doen of is er teveel mee bezig of juist te weinig of is nu eenmaal een hypochonder of is altijd al zo zwaar op de hand geweest, dus zal het wel voor een groot deel tussen de oren zitten etc. etc. En daarmee is de kous af en hoef je er niet echt meer mee bezig te zijn. Ik bemerk, ondanks mijn gevoeligheid hiervoor, dit subtiele bijna onbewuste automatische mechanisme ook bij mezelf als het gaat over anderen en ik denk soms het mechanisme ook bij anderen te bespeuren als het gaat over mijzelf.

Ontwijken

Wat er dan ook meestal gebeurt bij de voor mijn gevoel automatisch of ‘verplicht’ gestelde vraag hoe het gaat is dat ik ontwijkend reageer en over iets anders begin. Maar de vraag van vrienden die wat dichterbij staan wil ik serieus nemen en dus probeer ik antwoord te geven. Ik schrijf probeer, want ik betrap mij erop dat ik vaak wat begin te hakkelen en van binnen onrust voel opkomen. Wat vertel ik, hoeveel vertel ik, hoeveel laat ik echt zien, wat doet het erover praten met mij op dat moment, hoe ga ik om met de lichaamshouding en de blikken die ik van de ander(en) terug krijg, hoe reageer ik op de eventuele vragen en opmerkingen?

Vertrouwen

Al schrijvend is mijn conclusie eigenlijk heel eenvoudig: het gaat om vertrouwen, werkelijk vertrouwen. Vertrouwen zorgt ervoor dat vrienden zichzelf openen en blootstellen. Als ik in het contact echte openheid, mededogen, compassie en een vragende houding ervaar, zonder vooringenomenheid en zonder oordeel dan is praten over de strubbelingen geen probleem. Sterker nog, dan helpt het mij en voel ik me ondersteunt en gedragen. Dan kun je spreken van echte vriendschap vanuit het hart. En dat is best zeldzaam.

De Boeddha is daar in soetra’s zeer expliciet over: “Bevriend zijn met edele mensen, een metgezel zijn van edele mensen, een collega zijn van edele mensen is in werkelijkheid het hele heilige leven.”

Post Comment